2018 Oscar Verilen Dallar Nelerdir? Nasıl Ödül Verilir?

Oscar ödülleri hangi dallarda veriliyor? Bu dallarda ödüller nasıl veriliyor? Akademi’nin Oscar verdiği dalların ayrıntılı açıklamaları yazımızda. 

Amerika Sinema Sanatları ve Bilimleri Akademisi (AMPAS) tarafından 1929 yılından bu yana verilmekte olan Oscar ödüllerinin bu yıl 90.kez sahiplerini bulduğunu göreceğiz. Eğer sinema ile iç içeysseniz ve Oscar ödüllerinin verildiği dallar hakkında bilgi sahibi olmak istiyorsanız doğru yerdesiniz. Sinematografi nedir? Bu dalda ödül nasıl verilir? Kurgu derken neyi kastediyorlar? Eğer bu tarz sorular size yabancı değilse yazımıza başlayalım.

Akademi tarafından sinemanın en iyilerinin seçildiği Oscar töreni her yıl Şubat ayının sonu ya da Mart ayının başında düzenlenir. 2018 yılında 90.kez düzenlenecek bu tören 4 Mart Pazar günü yayınlanacak. Bu yıl da en iyilerin seçileceği törende bir çok ünlü yapım ve kişi boy gösterecek. Bakalım, bu ödül gecesinde neler oluyor, hangi dallarda ödül veriliyor ve bu dallar tam olarak neyi ifade ediyor bir bakalım.

OSCAR HAKKINDA DETAYLI BİLGİ İÇİN –> OSCAR NEDİR? OSCAR HAKKINDA BİLMEDİKLERİNİZ yazımıza gidebilirsiniz.

Akademi, Hangi Dallarda Oscar Veriyor?

Akademi, günümüz itibariyle 24 dalda oscar ödülü vermektedir. Bu dalları sıralarsak:

  • EN İYİ FİLM
  • EN İYİ YÖNETMEN
  • EN İYİ ERKEK OYUNCU
  • EN İYİ KADIN OYUNCU
  • EN İYİ YARDIMCI ERKEK OYUNCU
  • EN İYİ YARDIMCI KADIN OYUNCU
  • EN İYİ ORİJİNAL SENARYO
  • EN İYİ UYARLAMA SENARYO
  • EN İYİ ANİMASYON FİLM
  • EN İYİ KURGU
  • EN İYİ SİNEMATOGRAFİ (GÖRÜNTÜ YÖNETMENLİĞİ)
  • EN İYİ PRODÜKSİYON DİZAYNI
  • EN İYİ SES EFEKTİ
  • EN İYİ SES KURGUSU
  • EN İYİ GÖRSEL EFEKT
  • EN İYİ FİLM ŞARKISI
  • EN İYİ FİLM MÜZİKLERİ (OST)
  • EN İYİ KOSTÜM
  • EN İYİ SAÇ VE MAKYAJ
  • EN İYİ YABANCI DİLDE FİLM
  • EN İYİ BELGESEL
  • EN İYİ KISA BELGESEL
  • EN İYİ KISA ANİMASYON FİLM
  • EN İYİ KISA FİLM

şeklindedir. Bu dallardan bazıları hakkında bilgi sahibi iken bazıları hakkında bilgi sahibi olmayabiliriz. Özellikle teknik dallar söz konusu olduğunda Akademi filmlerde nelere dikkat ediyor ve bu dallarda ödül nasıl veriliyor irdelemek gerekir.

AKADEMİ EN İYİLERİ NASIL SEÇER –> Öğrenmek için yazımıza TIKLAYIN

Dilerseniz özellikle hakkında fazla bilgi sahibi olunmayan dalları açıklayarak başlayalım.

 

 

A) “Yardımcı Oyuncu” Ne Demek?

Akademi’nin bu konuda ödül verdiği iki dal bulunuyor. Bunlar Yardımcı Erkek Oyuncu ve Yardımcı Kadın Oyuncu dalları. Peki, oyunculuk içerisinde “Yardımcı” ne anlama geliyor? Orijinal dilde bakarsak bu dalın isminde “Support” kelimesi geçer. Support, destek demektir. Yani aslında dilimizde yer aldığı gibi Yardımcı Oyuncu değil, Destekleyici Oyuncu anlamına geliyor. Bu da, filmdeki ana karakteri besleyen, onu konu içerisinde destekleyen yan karakter anlamına gelmektedir. Bir oyuncunun Yardımcı Oyuncu dalında aday olabilmesi için film içerisinde bu kurala uygun hareket etmelidir. Başrol oyuncusunun önüne geçen ya da onunla hemen hemen aynı ölçüde filme katkıda bulunan kişiye yardımcı oyuncu denemez.

Örnek vermek gerekirse, Django Unchained (Zincirsiz) filminde Dr. King Schultz karakterini canlandıran Christopher Wallz, filmde ana karakter olan Django’yu destekleyen, onu parlatan ve baş rolün ön plana çıkmasına yardımcı olan karakter olarak görülmektedir. Bu nedenle Wallz, yardımcı oyuncu olarak aday gösterilmiştir ve 2013 yılındaki törende bu dalda ödülü kazanmıştır.


B) Orijinal Senaryo ile Uyarlama Senaryo Arasındaki Fark Nedir?

Akademi, senaryo konusunda iki ayrı dalda ödül vermektedir. Bunlardan ilki Orijinal Senaryo iken diğeri Uyarlama Senaryo’dur. Bu iki dalın birbirinden farkı aslında isimlerinde saklıdır. Orijinal Senaryo, senaristin herhangi bir kitap ya da materyal kullanmadan, bunlardan esinlenmeden ortaya çıkardığı yeni fikirdir. Uyarlama Senaryo ise senaristin bir kitaptan ya da materyalden esinlenerek ortaya çıkarması o eseri senaryoya dönüştürmesi anlamına gelir.

Örneğin, 2014 Oscar Ödülleri’nde Her (Aşk) filminin senaristi Spike Jonze, Orijinal Senaryo dalında ödülü kazanmıştır. Her, herhangi bir materyalden uyarlanmamış, Spike Jonze‘un kendi fikri ile oluşturulmuştur. Aynı yıl Uyarlama Senaryo dalında ödül alan 12 Years A Slave (12 Yıllık Esaret) filminin senaristi John Ridley ise bu senaryoyu yazarken Solomon Northup’ın kitabından uyarlama yapmıştır.

C) Bir Filmde Kurgu Nedir?

Akademi’nin ödül verdiği dallardan biri de Kurgu dalıdır. Kurgu tam olarak nedir ve bu dalda ödül verilirken neye dikkat ediliyor?

Kurgu, bir filmin çekilen tüm sahnelerinin düzenli bir hale getirilme işlemidir. Aslında filmler bizim izlediğimizden daha fazla sahneye sahiptir. Buna filmin “ham hali” denir. Kurgucular bu ham görüntüleri montajlayarak filmin akıcılığına uygun hale getirirler. Sahnelerin gösterilme sırası, senaryo ve süreye uygunluğunu tayin ederler. Böylece kurgucunun elinden çıkan film, bizlere ulaşan halini alır. Akademi kurgu dalında ödül verirken filmlerin montajlanma işinin başarısına göre hareket eder. Kötü bir kurgu iyi bir filmi kötüleştirebilir. Bu nedenle kurgu işlemi çok önemlidir. Aynı zamanda kurgu yapan kişi bu işlemi hem düzgün yapıp hem de sinemacılık adına yeni bir soluk getirebiliyorsa, işte o zaman Akademi’nin gözünde parlayan biri olur.

Örneğin, 2015 Akademi Ödülleri’nde en iyi kurgu ödülünü Whiplash filmi ile Tom Cross kazanmıştır. Cross, filmin temposunu artıran ve görsellik konusunda farklı bir bakış açısı sunmayı başardığı için öne çıkmıştır. 2016 yılında Mad Max: Fury Road filmi ile bu ödülü kazanan Margaret Sixel de yine temposu çok yüksek, görsel anlamda da farklı bir bakış sunabilen bir kurgu yapmayı başarmıştır.


D) Bu Sinematografi de Ne Oluyor?

Akademi tarafından ödüllerindirilen kişilerden biri de görüntü yönetmenleridir. Filmlerin gizli kahramanları olan görüntü yönetmenleri Sinematografi denilen bir alanda görev yaparlar. Sinematografi, bir filmde sahne çekimi sırasında kamera seçimi, ışık seçimi ve açı seçimi gibi görevlerin yapıldığı alana verilen isimdir. Yani, izlediğiniz bir filmde kamera açısı hoşunuza gitmişse, ışıklandırma ya da arka plandaki manzara sizi etkilemişse o filmin görüntü yönetmeni iyi bir iş çıkarmış demektir. Tabii görüntü yönetmeninin işi sadece bu değildir. Kamera lensinin ayarından, çekilecek sahnedeki en doğru görselliği yakalamaya kadar zorlu ve önemli bir işi vardır. Bu nedenle bir filmi film yapan en büyük etkenler içerisinde sayılabilir. Akademi de bu işi başarılı yapan görüntü yönetmenlerine ödül vermektedir.

Örneğin, 2016 yılında The Revenant (Diriliş) filmi ile bu ödülü kazanan Emmanuel Lubezki, filmin belki de en çok öne çıktığı manzara, ışık ve kamera açısı konusunda büyük bir başarı sergilemiştir. Kendisi 2015‘te bu ödülü Birdman ile, 2014 yılında ise Gravity (Yer Çekimi) ile kazanmıştır.

 

 

E) Prodüksiyon Dizaynı Derken??

Akademi bu ödülü verirken aslında alt dal olarak set dekorasyonunu da ele alır. Bu nedenle prodüksiyon dizaynı ile set dekorasyonu bir arada sayılabilir. Prodüksiyon dizaynı, filmde oyuncuların arkasında yer alan mekan düzenini temsil eder. Genellikle stüdyo ortamlarında ya da sıfırdan kurulan dekorlarda söz edilebilir. Filmin o sahnesine uygun bir dekor tasarımı sunulması çok önemlidir. Örneğin, bir savaş filmi izliyorsak arka plandaki görselin savaş alanını iyi yansıtıyor olması gerekir. Ya da bir uzay filmi izliyorsak, uzay gemisinin iç dizaynının inandırıcı ve konuya uygun olması gerekmektedir. Akademi bu dalda ödül verirken saymış olduğumuz bu özelliklere dikkat eder.

Örnek vermek gerekirse, 2016 Akademi Ödülleri’nde bu dalda ödülü Mad Max: Fury Road kazanmıştır. Filmdeki dekorlar ve prodüksiyon dizaynı hem konu bütünlüğüne uygun hem de distopik havayı seyirciye son derece başarılı bir şekilde yansıtmayı başarmıştır.


F) Ses Efekti ve Ses Kurgusu Nedir? Farkları Nelerdir?

Belki de ödül verilen dallar arasında en çok karıştırılan ve hakkında en az bilgi sahibi olunan dallar bunlardır diye düşünüyorum. Çünkü her ne kadar ismindeki “ses” kelimesinden yola çıkarak bir tahmin yapılacak olunsa da aslında bu dallarda ödül verilirken çok farklı noktalara bakılmaktadır.

Ses Efekti, filmde kullanılan seslerin üretilme başarısını temsil eder. Peki bu ne demektir? Filmler çekilirken bazı sesler o an kaydedilmez. Daha sonra oluşturularak filme eklenir. Örneğin, bir uzay gemisi çalışırken çıkan ses film çekilirken kaydedilmez. Sonradan oluşturularak eklenir. Buna Ses Efekti deniyor. Eğer daha önce var olmayan bir sesi üreterek filme eklediğinizde bu konuda daha çok öne çıkıyorsunuz. Mesela, 2017 Akademi Ödülleri’nde en iyi Ses Efekti ödülünü alan Arrival (Geliş) filminde, pek çok ses efekti kullanılmıştır ve dikkat ederseniz bu seslerin bir çoğu (özellikle uzaylılara ait olanlar) daha önce var olmayan, sıfırdan üretilen seslerdir.

Ses Kurgusu ise (Ses Miksajı da denir), filmin bir karesinde kullanılan sesin kare değişimi sonrası sürekliliğini devam ettirmesini temsil eder. Filmin devamlılığı açısından en az kurgu kadar önemlidir. Örneğin, bir patlama sahnesinde patlama olduğu anda çıkan ses, bu anı üç ayrı açıdan çekerek izleyiciye ulaştıran görüntü içerisinde süreklilik arz ediyorsa o zaman filmin ses kurgusu başarılıdır denir. Bu işin en zor olduğu alanlar savaş filmleri, aksiyon filmleri ve uzay filmleridir. Bu nedenle bu dalda genellikle bu tarz filmleri aday olarak görürsünüz. 2017 yılında bu dalda ödül alan Hacksaw Ridge (Savaş Vadisi), sürekli değişen karelere rağmen savaş anındaki sesleri çok başarılı bir miksaj ile bizlere yansıtmıştır.

 

 

G) Görsel Efekt Ödülünde Seyircinin Düştüğü Hata

Görsel efektin ne olduğunu açıklamamıza gerek yok diye düşünüyorum. Filmlerde kullanılan bilgisayar çizimleri olarak kısaca tanımlayabiliriz. Burada asıl önemli olan nokta, Akademi’nin efekt dalında ödül verirken seyirci gibi olaya bakmamasıdır. Siz bir filmi izlediğinizde, bol bol efekt görebilirsiniz. Ne kadar çok efekt varsa film o derece başarılı diyebilirsiniz ama Akademi böyle düşünmüyor. Akademi, görsel efektin filmde ne derece başarılı kullanılıp kullanmadığına bakıyor. Yani, siz filmi izlerken aslında efekt olan bir görselin efekt olduğunu anlayamıyorsanız işte o film bu konuda başarılıdır diyor Akademi. Bunun en güzel örneğini, 2013 yılında bu dalda ödül alan Life of Pi (Pi’nin Yaşamı) filminde görüyoruz. Filmdeki efektler o kadar başarılı ki neyin efekt neyin gerçek olduğunu ayırt etmek çok zor.



H) Film Müzikleri (OST) Hakkında Düşülen Yanlış

Filmleri film yapan özelliklerden biri de o filmin müzikleri tabi ki. The Godfather(Baba) filmini müziksiz hayal etmek olanaksız olur değil mi? Peki, iyi film müziği ile kötü film müziği arasındaki fark nasıl anlaşılır? Akademi OST (Orijinal Soundtrack) ödülünü verirken neye dikkat ediyor? İzleyici olarak bir filmi izlerken tempolu müzikler, coşturan müzikler hoşunuza gidebilir ama olay yalnızca bununla sınırlı değil. Aslında bu konuda Akademi çok basit ve önemli bir noktaya dikkat ediyor: Sahnenin duygusu ile arkada çalan müzik uyumlu mu? Bu kadar. Bunu yapmak kolay gibi görünse de bazı Composerlar bu konuda başarısız olabiliyor. Başarılı olanları da zaten kırmızı halıda görüyoruz.

 

Sizlere bu yazımda Oscar ödülleri verilirken Akademi’nin nelere dikkat ettiğini, ödül verilen dalların ne anlama geldiklerini anlatmaya çalıştım. Umarım bu konuda yardımcı olmuştur bu yazı. Sinema hakkındaki yazılarımızın devamı için Sinema kategorisini kontrol etmeyi unutmayın.

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir